SPDR Gold Trust คืออะไร ตัวเลขถือครองทองคำบอกอะไรเรา
SPDR Gold Trust (ชื่อย่อ GLD) คือกองทุน ETF ทองคำที่ถือทองคำแท่งจริงเก็บไว้ในห้องนิรภัย และซื้อขายในตลาดหุ้นสหรัฐอเมริกา ตัวเลข “ถือครองทองคำกี่ตัน” ที่เห็นในข่าวทุกเช้า บอกว่าทองในกองทุนเพิ่มขึ้นหรือลดลง นักเทรดจึงใช้ดูว่าเงินของนักลงทุนกำลังไหลเข้าหรือไหลออกจากทองคำ เป็นสัญญาณบอกอารมณ์ตลาด ไม่ใช่เครื่องรับประกันว่าราคาจะขึ้นหรือลง
SPDR Gold Trust คืออะไร
ลองนึกภาพ “ตู้เซฟใบใหญ่” ที่เก็บทองคำแท่งไว้จริง ๆ แล้วแบ่งความเป็นเจ้าของออกเป็นหน่วยเล็ก ๆ ให้คนทั่วไปซื้อขายได้เหมือนหุ้น คนที่ถือหน่วยของกองทุนก็เหมือนถือเศษส่วนของทองในตู้เซฟนั้น โดยไม่ต้องเก็บทองเอง
ข้อมูลสำคัญจากเว็บไซต์ทางการของ SPDR Gold Shares และหนังสือชี้ชวนของกองทุน สรุปได้ดังนี้
- เริ่มซื้อขายเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2004 ในตลาด NYSE Arca สหรัฐอเมริกา ด้วยชื่อย่อ GLD
- เป็น ETF ทองคำตัวแรกที่ซื้อขายในสหรัฐ และเป็นกองทุนที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของโลกในกลุ่มนี้
- เป้าหมายคือให้ราคาหน่วยลงทุนสะท้อนราคาทองคำแท่ง หักด้วยค่าใช้จ่ายของกองทุน ซึ่งคิดอัตรา 0.40% ต่อปี
- ทองคำเก็บอยู่กับธนาคารผู้รับฝากทรัพย์สิน (Custodian) ที่กองทุนแต่งตั้ง ได้แก่ HSBC และ JPMorgan Chase ส่วนหนังสือชี้ชวนระบุว่าทองที่จัดสรรให้กองทุนแล้วจะไม่ถูกนำไปซื้อขาย ให้เช่า หรือให้กู้ยืม
- มูลค่าทองในกองทุนคิดจากราคาอ้างอิง LBMA Gold Price PM ของตลาดลอนดอน
คนไทยบางส่วนลงทุนใน GLD ผ่านบัญชีซื้อขายหุ้นต่างประเทศ และกองทุนรวมทองคำในไทยบางกองก็นำเงินไปลงทุนต่อในกองทุนนี้ แต่บทความนี้จะไม่เน้นเรื่องวิธีลงทุน จะเน้นว่า “ตัวเลขถือครองทองคำ” ของกองทุนนี้บอกอะไรเราบ้าง
ทำไมทองในกองทุน SPDR ถึงเพิ่มหรือลดได้ทุกวัน
หลายคนเข้าใจว่าผู้จัดการกองทุนตัดสินใจ “ซื้อทอง” หรือ “ขายทอง” เองเหมือนนักเก็งกำไร ความจริงไม่ใช่แบบนั้น ปริมาณทองเปลี่ยนตามความต้องการหน่วยลงทุนในตลาด ผ่านกลไกที่เรียกว่า การสร้างและไถ่ถอนหน่วย
- เมื่อมีคนอยากซื้อหน่วย GLD มากขึ้น สถาบันการเงินขนาดใหญ่ที่ได้รับอนุญาต (Authorized Participants) จะนำทองคำแท่งมาส่งมอบให้กองทุน แล้วรับหน่วยลงทุนใหม่ออกไปเป็นล็อตใหญ่ เพื่อนำไปขายต่อในตลาด ทองในกองทุนจึงเพิ่มขึ้น
- เมื่อมีคนขายหน่วยออกมามาก สถาบันกลุ่มเดิมจะรวบรวมหน่วยลงทุนไปคืนกองทุน แล้วรับทองคำแท่งกลับไป ทองในกองทุนจึงลดลง
- นอกจากนี้ กองทุนต้องขายทองออกทีละเล็กน้อยเป็นประจำ เพื่อจ่ายค่าใช้จ่ายของกองทุน ทองต่อหนึ่งหน่วยจึงค่อย ๆ ลดลงตามเวลา แต่ส่วนนี้เล็กมากเมื่อเทียบกับการสร้างและไถ่ถอนหน่วย
สรุปง่าย ๆ คือ ถ้าตัวเลขถือครองเพิ่มขึ้นมาก แปลว่าความต้องการถือทองผ่านกองทุนนี้สูงขึ้น ถ้าลดลงมาก แปลว่ามีคนถอนเงินออกจากทองผ่านกองทุนนี้ ตัวเลขนี้จึงถูกเรียกว่า “เงินไหลเข้า” (Inflow) หรือ “เงินไหลออก” (Outflow)
วิธีอ่านข่าว “กองทุน SPDR เพิ่มการถือครองทองคำ”
บนหน้าราคาทองวันนี้ของเรามีแถบตัววิ่งรายงานตัวเลขของกองทุน SPDR หน้าตาประมาณนี้
SPDR Gold Trust เพิ่มการถือครองทองคำ +0.57 ตัน จากเดิม 1,041.08 ตัน เป็น 1,041.65 ตัน
ตัวเลขในประโยคนี้ใช้เป็นตัวอย่างประกอบการอธิบายเท่านั้น มาแยกอ่านทีละส่วนกัน
| ส่วนของข้อความ | ความหมาย |
|---|---|
| เพิ่มการถือครองทองคำ | ทองในกองทุนมากขึ้นเมื่อเทียบกับข้อมูลครั้งก่อน ถ้าเป็นขาลงจะเขียนว่า “ลดการถือครองทองคำ” |
| +0.57 ตัน | ส่วนต่างของวันนี้กับครั้งก่อน คือ 1,041.65 − 1,041.08 = 0.57 ตัน หรือ 570 กิโลกรัม |
| จากเดิม 1,041.08 ตัน | ยอดทองคำทั้งหมดในกองทุนตามข้อมูลครั้งก่อน |
| เป็น 1,041.65 ตัน | ยอดทองคำทั้งหมดในกองทุนล่าสุด |
เพื่อให้เห็นภาพ ทองคำ 1 ตันเท่ากับ 1,000 กิโลกรัม หรือประมาณ 32,150 ทรอยออนซ์ ดังนั้น 0.57 ตัน จะเท่ากับประมาณ 18,300 ทรอยออนซ์ ถ้าเทียบเฉพาะน้ำหนักกับทองไทย (1 บาท หนัก 15.244 กรัม) จะได้ราว 37,400 บาททองคำ ฟังดูเยอะมาก แต่ทองของกองทุนเป็นทองแท่งมาตรฐานตลาดลอนดอน ความบริสุทธิ์สูงกว่าทองไทย 96.5% ตัวเลขเทียบนี้จึงใช้เพื่อเห็นภาพเท่านั้น
อีกมุมที่สำคัญคือขนาดเมื่อเทียบกับทั้งกองทุน 0.57 ตัน คิดเป็นเพียงราว 0.05% ของทองทั้งหมดที่ถืออยู่ การเปลี่ยนแปลงวันเดียวขนาดนี้จึงถือว่าเล็ก ไม่ควรตีความเกินจริง
นักเทรดใช้ตัวเลข SPDR ดูอะไร
นักเทรดทองส่วนใหญ่มองตัวเลขนี้เป็น “เทอร์โมมิเตอร์วัดอารมณ์ตลาด” (Sentiment) มากกว่าเป็นตัวทำนายราคา วิธีอ่านที่ใช้กันบ่อยมีดังนี้
- ราคาขึ้น และกองทุนถือทองเพิ่ม มักตีความว่าแรงซื้อมีเงินจริงหนุน ขาขึ้นดูแข็งแรง
- ราคาขึ้น แต่กองทุนถือทองลด อาจแปลว่าแรงซื้อมาจากกลุ่มอื่น หรือนักลงทุนกลุ่มนี้ทยอยขายทำกำไร ต้องติดตามต่อ
- ราคาลง และกองทุนถือทองลด มักตีความว่ามีเงินไหลออกจากทอง ขาลงมีน้ำหนัก
- ราคาลง แต่กองทุนถือทองเพิ่ม อาจแปลว่ามีคนมองว่าเป็นจังหวะสะสม แต่ไม่ได้แปลว่าราคาจะกลับตัวทันที
หลักสำคัญคือ ให้ดูแนวโน้มหลายสัปดาห์ มากกว่าตัวเลขวันเดียว ถ้ากองทุนถือทองเพิ่มต่อเนื่องหลายสัปดาห์ บอกได้ว่าความสนใจในทองกำลังเพิ่มขึ้น ส่วนการขยับขึ้นลงวันละนิดหน่อยมักเป็นเพียงเสียงรบกวน
ข้อจำกัด สิ่งที่ตัวเลข SPDR บอกไม่ได้
- มักตามหลังราคา หลายครั้งเงินไหลเข้าหลังจากราคาขึ้นไปแล้ว เพราะคนชอบซื้อของที่กำลังขึ้น ตัวเลขนี้จึงยืนยันสิ่งที่เกิดขึ้นแล้ว มากกว่าบอกล่วงหน้า
- เป็นแค่กองทุนเดียว โลกนี้มี ETF ทองคำอีกหลายกอง ทั้งในสหรัฐ ยุโรป และเอเชีย และยังมีความต้องการทองจากธนาคารกลาง เครื่องประดับ และทองแท่งเหรียญทอง ภาพรวมทั้งหมดดูได้จากรายงานกระแสเงิน ETF ทองคำของสภาทองคำโลก (World Gold Council)
- ไม่ได้บอกเหตุผล การสร้างหรือไถ่ถอนหน่วยอาจเกิดจากการปรับพอร์ตของสถาบัน หรือการทำกำไรจากส่วนต่างราคา ไม่ได้แปลว่าคนทั้งตลาดเชื่อมั่นหรือหมดความเชื่อมั่นเสมอไป
- ไม่ได้บอกราคาทองไทยโดยตรง ราคาทองในไทยขึ้นกับราคาทองโลกและค่าเงินบาทพร้อมกัน วันที่กองทุนถือทองเพิ่ม แต่เงินบาทแข็งค่า ราคาทองไทยก็อาจลดลงได้ อ่านเพิ่มเรื่องค่าเงินบาทกับราคาทองไทย
- เวลาไม่ตรงกัน ตัวเลขอัปเดตตามเวลานิวยอร์ก กว่าข่าวจะถึงคนไทยช่วงเช้า ราคาทองอาจตอบสนองไปแล้ว
วิธีใช้ที่ดีคือ ดูตัวเลข SPDR ประกอบกับปัจจัยอื่น เช่น ดอกเบี้ย ค่าเงินดอลลาร์ และเงินเฟ้อ ซึ่งอธิบายไว้ในบทความปัจจัยที่ทำให้ราคาทองขึ้น-ลง อย่าใช้ตัวเลขนี้ตัวเดียวตัดสินใจซื้อหรือขาย
ดูตัวเลขถือครองทองคำของ SPDR ได้ที่ไหน
แหล่งที่น่าเชื่อถือที่สุดคือเว็บไซต์ทางการ spdrgoldshares.com ในหน้า GLD จะมีหัวข้อ Trust Information ซึ่งแสดงปริมาณทองคำในกองทุนเป็น Tonnes (ตัน) และ Ounces (ออนซ์) พร้อมข้อมูลอื่น เช่น มูลค่าทรัพย์สินสุทธิของกองทุน และจำนวนหน่วยลงทุนทั้งหมด
ถ้าต้องการข้อมูลย้อนหลัง เว็บไซต์มีไฟล์ข้อมูลในหน้า Historical Data ซึ่งระบุว่าอัปเดตหลังวันทำการซื้อขาย ช่วงเช้าตามเวลานิวยอร์กของวันถัดไป ตรงกับช่วงบ่ายถึงค่ำของไทย ทำให้เห็นแนวโน้มการถือครองย้อนหลังเป็นเดือนหรือเป็นปีได้
บนหน้าแรกตลาดทอง มีแถบตัววิ่งแจ้งยอดถือทองของ SPDR ในรูปแบบ “จากเดิม X ตัน เป็น Y ตัน” อ่านง่ายๆ คือ ถ้า Y มากกว่า X แปลว่ากองทุนซื้อทองเข้ามาเพิ่ม (มีเงินไหลเข้า) ถ้า Y น้อยกว่า X แปลว่ากองทุนขายทองออก (เงินไหลออก) ตัวเลขนี้เปลี่ยนวันละครั้งหลังตลาดสหรัฐปิด ไม่ได้ขยับทุกนาทีเหมือนราคาทอง ถ้าตัวเลขต่างจากข่าวที่อ่านเจอ ให้ยึดข้อมูลบนเว็บไซต์ทางการเป็นหลัก เพราะแต่ละสำนักข่าวอาจเทียบกับวันที่ต่างกัน
ถ้าสนใจลงทุนผ่านกองทุนทองคำหรือ ETF เอง และอยากรู้ว่าต่างจากการซื้อทองจริงอย่างไร อ่านหุ้นทองคำ กองทุนทอง ETF ต่างจากซื้อทองจริงอย่างไร (goldhip.com)
คำถามที่พบบ่อย
SPDR คืออะไร ใช่ชื่อกองทุนเดียวหรือเปล่า
SPDR เป็นชื่อตระกูลกองทุน ETF ที่มีหลายกอง ส่วนที่ข่าวทองคำพูดถึงคือ SPDR Gold Trust หรือ GLD ซึ่งเป็นกองทุนที่ถือทองคำแท่งจริง
กองทุน SPDR ซื้อทองเพิ่ม แปลว่าราคาทองจะขึ้นใช่ไหม
ไม่เสมอไป ตัวเลขนี้บอกว่ามีเงินไหลเข้าทองผ่านกองทุนนี้ เป็นสัญญาณด้านอารมณ์ตลาด แต่ราคาทองยังขึ้นกับปัจจัยอื่นอีกมาก และเงินไหลเข้ามักเกิดหลังราคาขึ้นไปแล้วด้วย
ทองคำ 1 ตันเท่ากับกี่ออนซ์ กี่บาททองคำ
ทองคำ 1 ตันเท่ากับ 1,000 กิโลกรัม หรือประมาณ 32,150 ทรอยออนซ์ ถ้าเทียบเฉพาะน้ำหนักกับทองไทยที่ 15.244 กรัมต่อบาท จะได้ประมาณ 65,600 บาททองคำ แต่ความบริสุทธิ์ไม่เท่ากัน ใช้เทียบเพื่อเห็นภาพเท่านั้น
ตัวเลขถือครองทองคำอัปเดตบ่อยแค่ไหน
กองทุนอัปเดตข้อมูลตามวันทำการของตลาดสหรัฐ โดยใช้เวลานิวยอร์ก คนไทยจึงมักเห็นตัวเลขใหม่ในข่าวช่วงเช้าของวันถัดไป
ควรดูอะไรประกอบกับตัวเลข SPDR
ควรดูกราฟราคาทองเอง เช่นหน้าราคาทองคำย้อนหลัง ประกอบกับดอกเบี้ย ค่าเงินดอลลาร์ ค่าเงินบาท และภาพรวมกระแสเงินของ ETF ทองคำทั่วโลก จะได้ภาพที่ครบกว่าการดูตัวเลขเดียว
บทความนี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ตัวเลขการถือครองทองคำของกองทุนเป็นเพียงข้อมูลประกอบ ไม่สามารถใช้ทำนายราคาได้แน่นอน ผู้ลงทุนควรศึกษาข้อมูลจากแหล่งทางการและตัดสินใจตามสถานะการเงินของตนเอง